Kod Dostu

Ben bir karış dahi olsa vatan toprağını satmam, zira bu vatan bana değil milletime aittir. Milletim de bu toprakları ancak aldığı fiyata verir. Çünkü bu topraklar kanla alınmıştır, kanla verilir! Sultan II.Abdülhamid

21 Oca 2014

Yıldız Çini Fabrika-i Hümâyûnu (Sultan Abdülhamid Han)

Türk çini sanatını canlandırmak, yeni bir yön ve hız vermek amacıyla Sultan II. Abdülhamid  tarafından 1891 yılında Yıldız Sarayı bahçesinde Yıldız Çini Fabrika-i Hümâyûnu kurulmuştur.
“Yıldız Fabrika-i Hümayunu”
 ürünlerinde bulunan amblem,
imza ve açıklamalardan örnekler.

 Hemen üretime başlayan Fabrika, 1894 depreminde zarar görmüş, aynı yıl İtalyan Mimar Raimondo d’Aronco’ya adeta yeniden yaptırılmıştır.

Yıldız Çini Fabrika-i Hümâyûnu’nda üretilen eserlerin tümünde, Fabrika’nın orijinal amblemi olan ay-yıldız damgası yer almaktadır. 


Sevr Porselen fabrikası,
1900 Paris Sergisi’nde
(Önder Küçükerman arşivi).
Sultan II. Abdülhamid’in sanata olan ilgisi, Batı ülkelerini görüp yeni teknolojilerin ülkeye getirilme isteği, Anadolu'da yüzyıllar boyunca geliştirilmiş olan çini ve seramik sanatının yeniden canlandırılması düşüncesi, bu Fabrika’nın yapımında etkili olmuştur. 

Fabrika’nın kuruluşunda gerekli olan ileri teknoloji, her türlü malzeme ve kalıp, Fransa'daki Sèvres ve Limoges fabrikalarından getirilmiştir. 

Damganın hemen altında, eserin hangi yılda üretildiği yazılıdır. Bazılarında bir köşede ya da eserin altında sanatçının adı bulunmaktadır. 
Yıldız porselen vazo H. 1312 sene
 2 imalat damgalı
 (1896) (Antik A.Ş. Arşivi)

Eserlerin bazılarında ise, Osmanlı arması, sultanın adının baş harfleri ve tuğrası bulunur.
 
HerekeFabrikası gibi bir imparatorluk fabrikası olan Yıldız Çini Fabrika-i Hümâyûnu’nda üretilen porselenler, öncelikli olarak son dönem saray, köşk ve kasırların dekorasyonunda kullanılmış ve armağan olarak yabancı hanedanlara sunulmuştur.

Fabrikada birçok yerli ve yabancı sanatçı çalışmıştır. Bu sanatçıların en önemlilerinden biri olan Halid Naci, padişah tarafından yetiştirilmek üzere Sèvres Porselen Fabrikası'na gönderilmiştir. 

Yıldız Porselenlerinin en önemli ürünlerinin
yer aldığı Dolmabahçe Sarayı Mavi Salon
Burada çini ressamlığı öğrenen Naci, Yıldız Çini Fabrikası baş ressamlığına atanmış, fabrikanın resim ve süsleme işlerini uzun yıllar idare etmiş, birçok esere imzasını atmıştır. Fabrikanın kurulduğu ilk yıllarda üretilen eserler, form ve bezeme açısından Fransız porselenlerinin etkisindedir.
Yıldız Çini Fabrika-i Hümâyûnu’ndaki üretim, 1909 yılında, Sultan II. Abdülhamid’in tahtan indirilmesiyle 
durdurulmuştur. 

Bu dönemde Müze-i Hümâyûn Müdürlüğü'ne bağlanan fabrikanın yeniden üretime geçmesi için Müze-i Hümâyûn’un 
Yıldız porselen resim çerçevesi. H. 1323
 imalat damgalı çerçevede yağlıboya
Sultan II. Mahmud portresi bulunuyor.
müdürü olan Osman Hamdi Bey girişimlerde bulunmuştur. 

1910 yılında Osman Hamdi Bey'in ölümüyle Halil Edhem Bey, Yıldız Çini Fabrika-i Hümâyûnu'nu yeniden çalıştırma hazırlıklarına başlar ve 1911 yılında fabrikada yeniden üretime geçilir. 

Birinci Dünya Savaşı'nda (1914-1918) ülkenin gereksinim duyduğu telefon ve telgraf izolatörleri için porselen fincanların üretimi yapılmıştır.
 
Cumhuriyet Dönemi’nde bir süre Sümerbank çatısı altında üretimini sürdüren fabrika, 1994 yılında Milli Saraylar Daire Başkanlığı’na bağlanmıştır.

 
Yıldız porselen iftariyelik, H.1320 tarihli.
Günümüzde müze-fabrika olarak benzerleri arasında özel bir konumu olan Yıldız Porselen Fabrikası, bir yandan günümüz insanının beğenisine yönelik porselen eşya üretimini sürdürmekte, öte yandan da kuruluş yıllarında yaptığı ürünlerin replikalarını üreterek, bir dönem estetiğinin daha geniş kitlelere ulaşmasını sağlayacak projeler geliştirmektedir. Bu ürünler Milli Saraylar bünyesindeki satış mağazalarında ilgililere sunulmaktadır.
 
Fabrikanın logosu yenilenerek, marka koruma hakkının alınabilmesi için Türk Patent Enstitüsü’ne (TPE) yapılan başvuru kabul edilmiş ve 28 Ağustos 2009 tarihinden itibaren 10 yıl süreli olmak üzere belge tescili yapılmıştır.


Yıldız porselen tabak H. 1312 imalat damgalı.
Arkasında “Ser Mücellid-i Hazret-i Şehriyar-i Ali Ragıp”
yazılı. Ortasında altın yaldız konturlu, mor renkte
yıldız üzerine altın yaldızla çalışılmış Sultan II. Abdülhamid
 tuğrası bulunuyor. (Antik A.Ş. arşivi) 
Yıldız porselen vazo. Sultan II. Abdülhamid’in kızı
Naile Sultan’a düğün hediyesi olarak verdiği vazo
daha sonra Sıdıka ve Vehbi Bilimer tarafından 1955 yılında
Naile Sultan köşkünde düzenlenen bir müzayededen
satın alınmış. Üzerindeki resimleri Mardinos usta
tarafından yapılan vazonun çifti de bulunuyor.
Yıldız porselen vazo
H. 1312 sene 2 imalat damgalı
(1896)
(Antik A.Ş. Arşivi)
Yıldız porselen vazo. 19.yy.başı
Sevr Porselen fabrikasında çini pano üretimi.
Yıldız porselen vazo.
 H. 1312 sene 2 imalat damgalı 
(1896). Gövdesinde Fransız usta A.Nicot 
tarafından yapılmış peyzaj yer alıyor.
 (Antik A.Ş. Arşivi)
Yıldız porselen tabak. H.1312 imalat damgalı (1894).
Tabağın üzerindeki yelkenli tasviri Mardinos usta tarafından hazırlanmış.
(Antik A.Ş. arşivi)
Yıldız porselen vazo. H.1312 sene 14 imalat damgalı
(1908). Gövdesinde Fransız usta A. Nicot tarafından yapılmış
peyzaj yer alıyor. (Antik A.Ş. Arşivi)
Yıldız porselen vazo. Kaide kısmında
eski türkçe ile sene 3-1313 ayyıldız soğuk damgası
bulunuyor. Gövde üzerinde bulunan çeşitli renklerdeki gül ve leylak
desenleri Fransız usta A. Nicot tarafından resmedilmiş.
(Antik A.Ş. Arşivi)
Sevr Porselen fabrikasının “resimhanesi” ve
çalışanlar.(Önder Küçükerman arşivi)

               antikalar


Ahsarla

Popüler Yayınlar Son 7 gün

Sultan İkinci Abdülhamit Han

CHP döneminde

CHP döneminde
CHP döneminde

İletişim Formu

Ad

E-posta *

Mesaj *